Вторник, Октябрь 23, 2018
Text Size

У свеце фразеалагізмаў

Мова,

Пявучая родная мова,

Ты - уладарка нявызнаных скарбаў.

Столькі значэнняў, гучанняў і фарбаў

Мае ў сабе тваё кожнае слова.

Аляксей Зарыцкі

 

Пісьменнікі, фалькларысты, лінгвісты называюць фразеалагізмы самародкамі i самацветамі роднай мовы, залацінкамі народнай мудрасці. Веданне фразеалогіі – неабходная ўмова глыбокага авалодання  роднай мовай. Уменне правільна карыстацца фразеалагічным багаццем характарызуе ступень валодання мовай. Граматны чалавек падсвядома звяртаецца да фразеалогіі, а невуч выкарыстоўвае словы-пустазеллі “гэта самае”, “так бы мовіць” і іншыя. У фразеалогіі ярчэй за ўсё выяўляецца багацце, сіла і прыгажосць мовы. А таму ix трэба ўжываць у мове ўмела i дарэчы. Для таго, каб пераканацца, што нашы вучні правільна выкарыстоўваюць моўнае багацце, 18 кастрычніка, у чацвер, сярод вучняў шостых класаў была праведзена інтэлектуальная гульня “У свеце фразеалагізмаў”. Змагаліся паміж сабой тры каманды. Удзельнікі паказалі свае веды ў наступных конкурсах: “Фразеалагічная размінка”, “Знатакі мовы”, “Будзьце ўважлівымі”, “Хто хутчэй”, “Самы артыстычны”, “Загадкавы дух фразеалогіі”,”Самы кемлівы”. Гульня атрымалася пазнавальная і захапляльная. Перамаглі, як мае быць, розум і камандны дух.

 

Подробнее: У свеце фразеалагізмаў

Дзень маці

 

Так, як маці, на свеце ніхто не ўмее

За дзяцей хвалявацца і перажываць.

Так, як маці, ніхто не ўмее на свеце

Немаўлят сваіх песціць, калыханку спяваць.

 

Так, як маці, ніхто цябе не разумее,

Яна словам суцешыць заўсёды ў бядзе.

Ад матуліных слоў цэлы свет харашэе,

Не, ніхто не заменіць, матуля, цябе…

                                     Я.Крупенька

 

На свеце ёсць словы, якія мы называем святымі. І адно з такіх святых, цёплых, ласкавых слоў – гэта  МАМА. “Мама” – першае слова, якое з любоўю і ўсмешкай вымаўляе дзіця!  Мама – гэта слова, якое часцей за ўсё паўтарае чалавек у дзень радасці ці гора, яно – самае пяшчотнае і самае шматграннае. І колькі б нам ні было гадоў, нам заўсёды патрэбна мама, яе пяшчота, дабрыня, клопат і яе парада.

Подробнее: Дзень маці

Сусветны дзень абароны жывёл

Штогод 4 кастрычніка ва ўсім свеце адзначаецца Сусветны дзень абароны жывёл. Гэтая дата абраная невыпадкова, таму што гэты дзень вядомы як дзень памяці каталіцкага святога Францыска Асізскага, які лічыцца заступнікам жывёл. Рашэнне адзначаць гэты дзень было прынята ў 1931 годзе ў Фларэнцыі на міжнародным кангрэсе прыхільнікаў руху ў абарону прыроды. У нашай краіне Сусветны дзень абароны жывёл адзначаецца, пачынаючы з 2000 года. Арганізатары мерапрыемстваў, якія адбываюцца ў гэты дзень, заклікаюць усіх жыхароў нашай краіны да больш асцярожнага звароту да жывой прыроды ў цэлым і  да жывёл – у прыватнасці. Вучням нашай школы было прапанавана таксама далучыцца да Сусветнага дня аховы жывёл, прыняўшы ўдзел у літаратурным конкурсе “Мяккая лапа”, дзе яны маглі напісаць пра сваю хатнюю жывёлу, сустрэчу з ёй, пра сяброўства з маленькімі гадаванцамі, пра любоў да пушыстага-хвастатага ці пра тое, як важна дапамагаць жывёлам, якія апынуліся на вуліцы. 4 кастрычніка, у чацвер, былі падведзены вынікі конкурсу. Журы аднагалосна аддала перавагу вершу “Сапраўдная гісторыя”, які напісала Філіпава Яна, вучаніца 6 “В” класа, узяўшы за аснову рэальную гісторыю са свайго жыцця.

Подробнее: Сусветны дзень абароны жывёл

Падарожжа па старонках беларускіх кніг

 

«Кнігі карысна чытаць усякаму чалавеку: мудраму і неразумнаму, багатаму і беднаму, маладому і старому. А найперш тым, хто мае намер засвоіць добрыя норавы, спасцігнуць сапраўдную мудрасць і навуку», - пісаў Ф. Скарына яшчэ ў шаснаццатым стагоддзі. 21 верасня выпускнікі школы запрасілі вучняў пятых класаў у займальнае падарожжа па старонках беларускіх кніг.  Па традыцыі чытацкая эстафета “Чытаем па- беларуску” прайшла ў школьнай бібліятэцы. Адзінаццацікласнікі падарылі  маленькім чытачам новыя беларускія кнігі і падзяліліся сваімі ўражаннямі ад любімых твораў. Кожны вучань ведае: і ў працы, і ў вучобе, і ў адпачынку кнігі – лепшыя сябры!

Подробнее: Падарожжа па старонках беларускіх кніг

Конкурс “Шчаслівы выпадак”

     Шчаслівы можа быць любы чалавек. Трэба толькі навучыцца адчуваць яго, гэта шчасце. Устаў зранку – паглядзеў у акно, сонейка свеціць, птушкі спяваюць… І настрой падымаецца. Трэба толькі бачыць  і адчуваць шчасце, умець дарыць яго людзям. Яно вакол нас, яно ўнутры нас!

     Пад такім дэвізам дваццатага верасня ў школьнай бібліятэцы прайшоў конкурс “Шчаслівы выпадак” сярод вучняў восьмых класаў. Для развіцця сваіх пазнавальных здольнасцей,  інтэлектуальных уменняў удзельнікі адказвалі на пытанні па мове і літаратуры, гісторыі Беларусі, тэорыі літаратуры, на пытанні жартоўнага зместу; выканалі заданні: закончыць прыказку ці прымаўку, замяніць фразеалагізм сінонімам, падабраць беларускі адпаведнік запазычанаму слову ці наадварот і інш.

     Дзеці засталіся вельмі задаволеныя, атрымалі дыпломы. А  памяць аб цікавым мерапрыемстве захавалі прыгожыя фотаздымкі.

Подробнее: Конкурс “Шчаслівы выпадак”

Каляндар у 2018/2019 навучальным годзе

Каляндар юбілейных дат у 2018/2019 навучальным годзе

верасень

 

 

190-годдзе з дня нараджэння Льва Талстога
125-годдзе з дня нараджэння Андрэя Мрыя
105-годдзе з дня нараджэння Сяргея Грахоўскага
100-годдзе з дня нараджэння Барыса Захадэра
80-годдзе з дня нараджэння Анатолія Грачанікава
75-годдзе з дня нараджэння Ніны Мацяш

кастрычнік

105-годдзе з дня нараджэння Эдзі Агняцвет
100-годдзе з дня нараджэння Алеся Бажко

лістапад

200-годдзе з дня нараджэння Івана Тургенева
110-годдзе з дня нараджэння Мікалая Носава
85-годдзе з дня нараджэння Вячаслава Адамчыка
70-годдзе з дня нараджэння Яўгеніі Янішчыц
60-годдзе з дня нараджэння Леаніда Пранчака

студзень

150-годдзе з дня нараджэння Ядвігіна Ш.
140-годдзе з дня нараджэння Паўла Бажова
120-годдзе з дня нараджэння Міхася Лынькова
115-годдзе з дня нараджэння Алеся Якімовіча
115-годдзе з дня нараджэння Аркадзія Гайдара
100-годдзе з дня нараджэння Данііла Граніна
95-годдзе з дня нараджэння Алеся Савіцкага
90-годдзе з дня нараджэння Івана Сяркова

люты

250-годдзе з дня нараджэння Івана Крылова

125-годдзе з дня нараджэння Віталія Біянкі

105-годдзе з дня нараджэння Аркадзя Куляшова

сакавік

205-годдзе з дня нараджэння Тараса Шаўчэнкі

120-годдзе з дня нараджэння Юрыя Алешы

100-годдзе з дня нараджэння Міколы Лупсякова

90-годдзе з дня нараджэння Еўдакіі Лось

85-годдзе з дня нараджэння  Кастуся Цвіркі

65-годдзе з дня нараджэння Міколы Мятліцкага

красавік

210-годдзе з дня нараджэння Мікалая Гогаля
120-годдзе з дня нараджэння Уладзіміра Набокава

май

115-годдзе з дня нараджэння Адама Русака
115-годдзе з дня нараджэння Паўлюка Труса
95-годдзе з дня нараджэння Віктара Астаф’ева
95-годдзе з дня нараджэння Барыса Васільева
95-годдзе з дня нараджэння Булата Акуджавы


Каляндар міжнародных і дзяржаўных свят, святочных дзён, знамянальных і памятных дат у 2018/2019 навучальным годзе

1 верасня

Дзень ведаў

2 верасня

Дзень беларускага пісьменства

8 верасня

15 верасня

Міжнародны дзень пісьменнасці

Дзень бібліятэк

21 верасня

1 кастрычніка           

7 кастрычніка

Міжнародны дзень міру

Дзень пажылых людзей

Дзень настаўніка

14 кастрычніка

Дзень маці ў Беларусі

22 кастрычніка

Міжнародны дзень школьных бібліятэк

26 лістапада

Сусветны дзень інфармацыі

21 лютага

Міжнародны дзень роднай мовы

3 сакавіка

Сусветны дзень пісьменніка

15 сакавіка

Дзень Канстытуцыі Рэспублікі Беларусь

21 сакавіка

Сусветны дзень паэзіі

27 сакавіка

Міжнародны дзень тэатра

2 красавіка

Міжнародны дзень дзіцячай кнігі

12 красавіка

Дзень касманаўтыкі

26 красавіка

Дзень чарнобыльскай трагедыі

5 мая

9 мая

12 мая

Дзень друку

Дзень Перамогі

Дзень Дзяржаўнага герба Рэспублікі Беларусь і
Дзяржаўнага сцяга Рэспублікі Беларусь

15 мая

18 мая

Міжнародны дзень сем’яў

Сусветны дзень музеяў

 

Над намі словы ўладараць

 

 Чалавеку патрэбна не слава,

А людская ўвага і ласка,

І сардэчнае шчырае слова,

І вясёлая добрая казка.

Сяргей Грахоўскі

 

     У літаратурнай гасцёўні “Над намі словы ўладараць” з нагоды 105-годдзя паэта, празаіка, перакладчыка, публіцыста і крытыка Сяргея Грахоўскага трынаццатага верасня прагучалі з вуснаў васьмікласнікаў жыццесцвярджальныя, напоеныя дабрынёй, цяплом і чысцінёй радкі яго цудоўных твораў.  Словы з паэтычнай спадчыны С. Грахоўскага гучаць як афарызмы, якія накіроўваюць маладое пакаленне любіць і быць адданымі сваёй Бацькаўшчыне, вучаць іх быць чэснымі, неабыякавымі, сумленнымі:

  • «У спадчыну ж табе дастаўся вопыт тварыць дабро, як дыхаць і любіць...»,
  • «У праўду верыць апантана... Забыць пра крыўду і згрызоту, заўжды імкнуцца да палёту і непадкупнай дабраты, глядзець на свет не праз акенца, а жыць турботамі зямлі»,
  • «Сябе і другіх вінавачу, што гора на свеце жыве...»,
  • «Люблю ўсе колеры жыцця... Жыву, не трацячы надзей, бо верую ў дабро людзей...»,
  • «Душа з маленства гартавалася на чыстым праведным агні»,
  • «Без праўды можна існаваць, а жыць без праўды немагчыма...»

Дзень беларускага пісьменства

         У першую нядзелю верасня ўся Беларусь адзначае цудоўнае свята – Дзень беларускага пісьменства. Пачатак святу паклала Міністэрства культуры пасля святкавання 500-годдзя з дня нараджэння Францыска Скарыны. Гісторыя свята прыводзіць нас у 1994 год у старажытны горад Полацк. Штогод Беларусь выбірае горад, які будзе прымаць у сябе беларускіх пісьменнікаў і дзеячоў культуры. Сёння сталіцамі Дня беларускага пісьменства выступілі ўжо больш за 20 населеных пунктаў. Традыцыйна гэта гарады – гістарычныя цэнтры культуры, навукі, літаратуры і кнігавыдання.

      У гэтым годзе прайшоў юбілейны XXV Дзень беларускага пісьменства ў Іванаве. Каб актывізаваць увагу на спазнанні сваіх вытокаў, каранёў, адчуць сябе далучанымі да агульнай справы, якой жыве ўся краіна, у нашай школе таксама у чацвер, шостага верасня, прайшоў інтэлектуальны аўкцыён для вучняў дзявятых класаў  “Свята беларускага пісьменства”.

     Удзеньнікі  яшчэ  раз дакрануліся да спадчыны роднай краіны, прыгадалі сталіцы Дня беларускага пісьменства, цікавыя старонкі гісторыі Беларусі, даведаліся пра малавядомыя факты з жыцця вялікіх і славутых асоб сталіц свята. Вучні не толькі імкнуліся як мага больш размаўляць на роднай мове, але і змаглі праявіць кемлівасць, пазнавальную актыўнасць, дасціпнасць.

Страница 1 из 12